ท่านพระจุนทะปรึกษากับพระอานนท์ แล้วพากันไปเฝ้าพระพุทธเจ้าทรงแนะนำให้รวบรวมธรรมภาษิตของพระองค์เพื่อให้พรหมจรรย์ตั้งอยู่ยั่งยืน

เมื่อพระไตรปิฎกภาษามคธตกไปอยู่ในประเทศใด ๆ พระสงฆ์เถรานุเถระก็แปลความจากภาษามคธเป็นภาษาของชาวประเทศนั้น ๆ เพื่อให้คนในประเทศนั้น ๆ เข้าใจง่ายขึ้น

ภาษาบาลีได้รับการเปลี่ยนแปลงและการพัฒนามาหลายศตวรรษ อย่างน้อยที่สุดในระบบคำ(การแจกรูปทางไวยากรณ์) แต่ปรากฏอย่างชัดแจ้งมากในสัทศาสตร์ วากยสัมพันธ์ ท่วงทำนองการแต่งและอภิธาน